Portal polsko-ukraiński Portal Polsko-Ukraiński jest portalem internetowym o charakterze analityczno-informacyjnym
Parlamentarna kampania wyborcza 2014 roku jest typowo postideologiczną. Prawie wszystkie znaczące partie, które biorą udział w kampanii (z wyjątkiem Komunistycznej Partii Ukrainy oraz Ogólnoukraińskim Zjednoczeniem „Swoboda”) zostały założone lub radykalnie zmienione w tym roku. Z powodu braku ideologicznej identyfikacji starają się dostosować do nastrojów i wartości wyborców konkurując między sobą za pomocą atrakcyjnych informacji.
Podczas obserwacji kampanii wyborczej staraliśmy się zbadać stosunek kluczowych członków do kilku wybranych problemów, przed którymi stoi obecnie Ukraina jako państwo, a także ich skłonność do społeczno-gospodarczego populizmu. Tablica poniżej prezentuje głównych uczestników parlamentarnej kampanii wyborczej według malejącego poparcia, na podstawie danych sondażu Socjologicznego ośrodka „Rejtynh”, przeprowadzonego 1 8 października 2014 r.
(http://www.ratinggroup.com.ua/products/politic/data/entry/14106/)
Ocena ich stosunku do wybranych problemów, a także skłonność do społeczno ekonomicznego populizmu, określono na podstawie programów wyborczych, wniosków, wywiadów i artykułów liderów kampanii wyborczej danej partii.
Jeżeli ocenić stosunek partii do lustracji i negocjacji z Rosją i/albo separatystami z Donbasu dotyczących rozwiązania konfliktu było stosunkowo łatwo, to aby ocenić stosunek partii do członkowstwa Ukrainy w UE i NATO należało bazować na ogólnikach. Jeśli dla partii członkostwo Ukrainy w UE albo NATO jest „priorytetem”, jak pokazuje tablica, to jej przedstawiciele publicznie deklarują wstąpienie Ukrainy do UE albo NATO jako główne zadanie partii. Jeśli członkostwo w UE lub NATO jest dla partii „koniecznym” to kierownictwo partii deklaruje bezpośrednio lub pośrednio konieczność podjęcia kroków dążących do wstąpienia do jednej albo drugiej organizacji. Jednak uświadamiając sobie potrzebę odróżniania się od konkurencji, albo też niemożność otrzymania przez Ukrainę statusu państwa-kandydata w najbliższej przyszłości, deklaruje inne priorytety co do swojej pracy w rządzie i parlamencie.
Stosunek partii do idei decentralizacji władzy pokazuje brak jednolitej interpretacji tego pojęcia. W Partii Radykalnej Ołeha Laszki oraz Komunistycznej Partii Ukrainy temat decentralizacji władzy pozostaje słabo rozwinięty. Uogólnieniem stanowisk rożnych partii jest sformułowanie „decentralizacji finansów” , która polega na poszerzeniu bazy przychodów lokalnych budżetów (budżetów obwodowych miast, rejonów, obwodów, Kijowa) oraz wyrównanie tych budżetów według dochodów a nie wydatków. Według „Bloku Petra Poroszeni” i „Frontu Narodowego” konieczne jest stworzenie „Związku wspólnot lokalnych” w celu sformowania nowych wydolnych finansowo społeczności, których budżety mogłyby być traktowane w taki sam sposób jak i budżety obwodowych miast.
Podczas oceny skłonności partii do społeczno-gospodarczego populizmu brano pod uwagę nie tylko obietnice podwyżek emerytur, pensji, pomocy socjalnej (Komunistyczna Partia Ukrainy, „Opozycyjny Blok”, „Silna Ukraina”) czy dotyczące zwiększenia finansowania opieki zdrowotnej (Radykalna Partia Ołeha Laszki) ale i deklaracje dotyczące konieczności rządowego wsparcia dla poszczegolnych gałęzi gospodarki, polityki substytucji importu, rozwoju sektora publicznego – „Silna Ukraina” , „Swoboda”.
Zważywszy, że znaczna większość partii, które mają szansę dostać się do Rady Najwyższej pozytywnie ocenia lustrację , można przypuszczać, że zostanie przeprowadzona bez większych przeszkód. Jednak niewykluczone, że do ustawy dotyczącej „oczyszczenia władzy” będą wprowadzone zmiany z inicjatywy przedstawicieli „Bloku Petra Poroszenki” lub samego prezydenta.
Jednocześnie jest mało prawdopodobne, żeby nowy skład Rady przeszkadzał prezydentowi prowadzić negocjacje z Rosją, dotyczące zaprowadzenia pokoju na Donbasie. Szczególnie gdy będzie prowadził tajne dwustronne negocjacje z prezydentem Rosji Putinem na przemian z wielostronnymi konsultacjami z przywódcami państw członkowskich UE lub USA.
W takim składzie Rady przypuszczalnie znaczna większość wesprze realizację umowy stowarzyszeniowej z UE. Przy czym nie wszyscy przedstawiciele mają pewność, że członkostwo w Unii Europejskiej jest zgodne z interesami Ukrainy. Po uznaniu przez większość nierealności członkowska Ukrainy w NATO w najbliższej przyszłości, wątpliwe czy w takim razie Ukraina zrezygnuje ze swojego pozablokowego statusu.
Prawdopodobnie parlament nadal będzie wspierał ograniczoną decentralizację finansów a obwodowe i rejonowe administracje państwowe zostaną zastąpione komitetami wykonawczymi poszczególnych rad. Niewykluczone, że miasta otrzymają nowe uprawnienia takie jak regulacja rozwoju obszarów miejskich, a także prawo do formowania własnej straży miejskiej/policji.
Niestety w następnej Radzie Najwyższej społeczno-ekonomiczny populizm pozostaje dominującym czynnikiem, co może doprowadzić do zahamowania zbalansowania budżetu, reform strukturalnych oraz liberalizacji handlu z UE, szczególnie otwarcia ukraińskiego rynku na towary produkowane w Unii Europejskiej.
Dmytro Borysow
